Leefstijlmonitor

De LeefstijImonitor verzorgt de gegevensverzameling op het gebied van leefstijl-gerelateerde thema’s, zoals roken, alcohol- en drugsgebruik, bewegen en voeding.

De Leefstijlmonitor (LSM) is een duurzaam instrument waarin gegevens verzameld worden over leefstijl en is bedoeld voor de onderbouwing van beleid op het gebied van leefstijl en gezondheid. Onder ‘leefstijl’ verstaan we gedrag waarvoor een relatie met goede gezondheid of met gezondheidsproblemen is vastgesteld. Verschillende partijen die zich richten op leefstijl hebben hun krachten gebundeld in het Consortium van de Leefstijlmonitor.
De Leefstijlmonitor zorgt voor een samenhang en voorkomt overlap in gegevensverzamelingen op het gebied van de leefstijl gerelateerde thema’s. De Leefstijlmonitor is een van de belangrijkste bronnen voor het leveren van landelijke kerncijfers over leefstijl aan de Staat van Volksgezondheid en Zorg.

Stimuleer de stofwisseling!

Naarmate de leeftijd vordert heb je minder calorieën nodig om het lichaam normaal te laten functioneren. Daarnaast krijgen vrouwen ook nog eens te maken met de overgang. Als vrouwen aankomen in de menopauze is dat vaak bij de buik. Door alle veranderingen van hormonen is het lastiger – maar niet onmogelijk – om af te vallen. Vanaf ongeveer het 60e levensjaar vertraagt de stofwisseling. We hebben per dag minder energie nodig en bewegen minder. We eten daarom al snel te veel. Vet hoopt zich op, met name rond de buikstreek. Hoe kunnen we het tij keren? 

Het verouderingsproces gaat samen met spiermassa-verlies. Daar komt vet voor in de plaats. Gezonder leven doe je door op een uitgekiende manier je stofwisseling – het metabolisme – dusdanig te bewerken dat je fitter wordt en afvalt. De methode bestaat heel grof gezegd uit bewegen en gezond eten. Dat houdt onder meer in dat je bijna geen tussendoortjes meer neemt, zuinig bent met koolhydraten – koekjes, chips, brood – en blijft bewegen. Als het goed is, kan je lichaam zowel suikers als vetten verbranden en soepel schakelen van het een naar het ander. Maar door hoe wij leven en wat wij eten, komt ons lichaam bijna niet aan vetverbranding toe. We verbranden vooral suiker en krijgen snel weer trek. Als je koolhydraten eet, zoals suiker, stijgt de suikerspiegel in het bloed. In reactie hierop maakt het lichaam het hormoon insuline aan. Dit hormoon brengt energie naar de cellen en zorgt ervoor dat de bloedsuiker weer omlaag gaat en normaliseert. Zonder insuline zou de bloedsuikerspiegel pieken en kun je lichamelijke problemen krijgen. Maar insuline blokkeert ook de vetverbranding. Dat is eigenlijk heel logisch: bij een suikerpiek zit het lichaam niet te wachten op nog meer energie die via een omweg wordt vrijgemaakt uit het vetweefsel. Zolang er genoeg suiker in het bloed zit, wordt er niks met vetverbranding gedaan.

Op de website van Gezondheidsnet is hierover een uitgebreid artikel te lezen. 

Andere bronnen: GezonderAfvallen; Plusonline; JasperAlblas; HappyHealthy.

Het middel tegen slapeloosheid?

Op de website van Gezondheidsnet is een artikel verschenen tegen slapeloosheid. Iets waar we allemaal wel eens mee te maken hebben. Zeker ook op oudere leeftijd. Minder lang in bed liggen als oplossing tegen slapeloosheid. Het lijkt onlogisch, maar korter in bed liggen kan helpen om beter te slapen. Volgens onderzoek is deze zogenoemde slaaprestrictie zelfs hét middel tegen slapeloosheid. En dat zonder pillen of therapie. Maar: je moet er wel wat voor doen.

Eén op de vijf mensen heeft problemen met slapen, volgens cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. Deze mensen vallen moeilijk in slaap of liggen ‘s nachts lang wakker. Mensen met slaapproblemen proberen vaak de gemiste slaap in te halen, door eerder naar bed te gaan of door overdag een powernap te doen. Dat lijkt heel logisch, maar het kan juist een tegenovergesteld effect hebben. Het langer of vaker in bed liggen zorgt er de volgende nacht voor dat je moeilijker de slaap kunt vatten. Ook de kwaliteit van je slaap neemt af: je slaapt minder diep en wordt ’s nachts sneller wakker, waarna het moeilijk is weer in slaap te vallen. Dit alles is een negatieve spiraal, waaruit je moeilijk kunt ontsnappen. En dat kan dan weer leiden tot nachtelijk gepieker, ook niet best voor je nachtrust. Tenslotte kan je brein je ook nog op een andere manier uit je slaap houden. Na veel slechte nachten gaat het je bed ‘automatisch’ koppelen aan wakker liggen, waardoor het slapen nóg slechter gaat. Hoe kom je uit deze nare spiraal?

Verder lezen?

Bron: Gezondheidsnet.

Nieuwe richtlijn overgewicht

Op 10 juli 2023 is de richtlijn overgewicht en obesitas bij volwassenen uitgekomen. In september 2022 werd het deel overgewicht en obesitas bij kinderen gepubliceerd. In dit bericht vertellen we je wat het Voedingscentrum aangepast heeft op basis van deze nieuwe richtlijn. 

De richtlijn is een initiatief van Care for Obesity en het Partnerschap Overgewicht Nederland. De nieuwe richtlijn vervangt de richtlijn diagnostiek en behandeling van obesitas bij volwassenen en kinderen (CBO, 2008) en de Zorgstandaard Obesitas (PON, 2010). 

De richtlijn gaat over het in kaart brengen van en de ondersteuning en zorg voor kinderen en volwassenen met obesitas of overgewicht, in combinatie met risicofactoren en/of bijbehorende aandoeningen. De richtlijn is bedoeld voor zorgverleners die zorg verlenen en ondersteuning bieden aan deze patiënten. Op basis van deze nieuwe richtlijn heeft het Voedingscentrum de BMI-meter en pagina’s over overgewicht aangepast.

Verder lezen?

Bronnen: Voedingscentrum; PON; AD.

Is zorg een eindeloze bron?

Volgens journalist Lynn Berger denderen we ongemerkt af op de grootste zorgcrisis ooit. Ze schreef hierover in haar boek Zorg. Een betere kijk op de mens. Daarin laat ze zien hoe allesomvattend zorg is, maar ook hoe onzichtbaar.

Lynn Berger heeft geen achtergrond in de zorg. Maar ze is wel moeder. ‘Ik ben een informele zorgverlener die dagelijks aan het zorgen is’, zegt ze. In 2019 belandde ze in het ziekenhuis, dat volhing met affiches waarop verplegend personeel om loonsverhoging vroeg. Vanaf dat moment is ze zich gaan afvragen hoe het komt dat we als samenleving de zorg kennelijk niet op waarde weten te schatten en wat de gevolgen daarvan zijn. 

Berger: ‘Als mensen het over de zorg hebben, dan denken ze aan ziekenhuizen, ggz, jeugdzorg. Zorg waar je alleen terechtkomt als er iets mis is. Bij wijze van uitzondering, als noodzakelijk kwaad. Maar in mijn boek betoog ik dat zorg niet de uitzondering is, maar de norm. We zijn allemaal de hele dag afhankelijk van zorg. Zorg is veel meer dan alleen professionele zorg. Het is ook de zorg voor kinderen, het is mantelzorg, zorg voor het huishouden. Dat is allemaal zorg. Op het moment dat je dát ziet, verandert ook je kijk op wat het betekent om mens te zijn, hoop ik. En dus op hoe we als samenleving voor de zorg zouden moeten zorgen. En ik denk dat het voordeel van journalist zijn is, dat je leert om zo’n inzicht vrij toegankelijk op te schrijven. Ik denk dat het mensen aanspreekt.’

Verder lezen?

Bron: www.onsmagazine.nl

Langer thuis wonen

Langer thuis wonen is de wens van veel senioren. Ook de overheid stimuleert dit, mede omdat mensen in hun vertrouwde omgeving vaak gelukkiger zijn. Toch is het verstandig om stil te staan bij de nadelen die aan het langer thuis blijven wonen kunnen kleven. Voor veel alleenstaande ouderen is het bijvoorbeeld best lastig om niet te vereenzamen en goed te blijven eten. Is thuis blijven wonen voor u een realistische optie?

Waarom blijven mensen steeds langer thuis wonen?

Waar er in 1980 ongeveer 37% van de 80-plussers zelfstandig thuis woonde, is dat in 2020 wel 89%. Een flinke stijging dus, maar wat is de oorzaak van het langer thuis blijven wonen dan? Volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau heeft dit voornamelijk te maken met de langere betere gezondheid van ouderen, maar ook met het negatieve beeld rondom wonen in een instelling (Vilans, 2021).

De zorg wordt al enkele jaren anders georganiseerd dan vroeger. Tegenwoordig ligt steeds meer de nadruk op wat mensen zelf willen en in hun eigen omgeving nog kunnen. De gemeente speelt hierin een belangrijke rol.

Daarnaast wordt van mensen verwacht meer te zorgen voor elkaar en spelen mantelzorgers een belangrijke rol, zoals familie, vrienden, buren en wijkverpleegkundigen.

Verder lezen?

Of bezoek de website van de Rijksoverheid over dit onderwerp.

Een interessante brochure over dit onderwerp is hier te vinden en te downloaden.

Beter slapen kun je leren

Slapen doen we een derde van ons leven. Best veel, en dat is maar goed ook. Want slaap zorgt voor lichamelijk en geestelijk herstel. Je maakt bijvoorbeeld groeihormonen aan die­ ­helpen om je weefsels te herstellen. Met een goede nachtrust versterk je bovendien je immuunsysteem. En wist je dat je hersenen een beetje krimpen tijdens je slaap? Hierdoor kan het hersenvocht afvalstoffen sneller wegspoelen. Ook heel belangrijk: ’s nachts verwerk je je emoties. Kortom, we kunnen niet zonder voldoende nachtrust. Maar ja, daar lig je dan naar het plafond te staren. Alwéér een nacht waarin je geen oog dicht doet.

Op de website van Gezondheidsnet staat hierover een interessant artikel van Ingrid Verbeek, slaaptherapeut/somnoloog bij het Centrum voor Slaapgeneeskunde Kempenhaeghe in Heeze (NB).

Last van koude handen en voeten?

kop gezondheidsnieuws 2

Koude handen en voeten is iets waar we allemaal wel eens last van hebben. Het is een vervelende klacht. In een koude omgeving doet het lichaam er alles aan om de kern waar de vitale organen zich bevinden, warm te houden. De oppervlakkige bloedvaten laten minder bloed door naar de huid. Zodra je van de kou in de warmte komt, verwijden de bloedvaten zich weer. Op een gegeven ogenblik voel je je handen zichzelf opwarmen en gaat er een warme gloed door je handen. Koude handen en voeten zijn dus een normale reactie van het lichaam op kou. Niets om je zorgen over te maken. 

Maar soms is het een symptoom van een aandoening. Het hebben van koude handen zou bijvoorbeeld kunnen wijzen op een probleem met de zenuwen of de bloedsomloop, of de aanwezigheid van weefselbeschadiging in je handen of vingers.

Op de website van gezondheidsnet is hierover een artikel verschenen. Ook de website mens-en-gezondheid heeft daar een nog uitgebreider artikel over.