Samen wandelen houdt senioren vitaal én verbonden

Steeds meer senioren ontdekken de voordelen van samen wandelen. Door heel Nederland groeit het aantal wandelgroepen en beweeginitiatieven voor ouderen. Niet alleen de gezondheid profiteert daarvan, ook het sociale contact speelt een belangrijke rol.

Tijdens de Nationale Beweegweek stond daarom opnieuw het thema “samen bewegen” centraal. Wandelgroepen voor 55-plussers, begeleide buurtwandelingen en speciale wandelprogramma’s voor mensen met diabetes of een verhoogd gezondheidsrisico trekken steeds meer deelnemers. Volgens seniorenorganisatie ANBO-PCOB hoeft bewegen helemaal niet zwaar of sportief te zijn om gezondheidswinst op te leveren. Regelmatig wandelen helpt al om fitter en mobieler te blijven.

Uit recent onderzoek van het Mulier Instituut, te lezen in de Zorgkrant, blijkt dat ouderen tegenwoordig vaker sporten, fietsen en wandelen dan twintig jaar geleden. Vooral mensen tussen de 65 en 79 jaar voldoen steeds vaker aan de beweegrichtlijnen.

Toch blijft extra aandacht nodig voor 80-plussers en ouderen met chronische aandoeningen. Daarom richten gemeenten en organisaties zich steeds meer op toegankelijk beweegaanbod, goede begeleiding en valpreventie.

Ook technologische hulpmiddelen spelen een grotere rol. Slimme rollators, valdetectie en ergonomische loophulpen moeten ouderen helpen om veilig actief te blijven. Daarnaast onderzoeken organisaties nieuwe mogelijkheden, zoals virtuele natuurervaringen voor minder mobiele senioren.

Ook in Apeldoorn groeit de aandacht voor vitaal ouder worden. De gemeente zet in het gezondheidsplan 2023–2026 extra in op bewegen en preventie voor ouderen. Tijdens de Nationale Beweegweek organiseerden verschillende Apeldoornse organisaties activiteiten rond wandelen, balans en zelfstandig wonen.
Dat moet en vraagt om een vervolg onder de nieuwe coalitie in Apeldoorn.

Op 4 juni organiseert Sportservice Apeldoorn opnieuw een Vitaliteitsdag voor 55-plussers. Bezoekers kunnen daar hun conditie en balans testen en kennismaken met wandel- en beweeggroepen uit de regio.

Ook de website Wandelen in Apeldoorn draagt bij aan het vergroten van de aandacht voor wandelen in het algemeen. Op die website veel aandacht voor het wandelen in zijn algemeenheid, zoals de verschillende wandelgroepen, -evenementen en wandelroutes in onze omgeving. Daarnaast ook berichten over verschillende onderwerpen die met wandelen te maken hebben.

De groeiende belangstelling laat zien dat wandelen voor veel senioren meer is geworden dan alleen beweging: het is ook een manier om elkaar te ontmoeten, actief te blijven en langer zelfstandig te wonen.

De Wandelgroep Het Kristal doet dit al ruim 12 jaar vanuit Het Kristal, maar wordt vaak niet meegenomen omdat het gebouw geen ontmoetingsplek meer is. Jammer, omdat de wijk Zuidbroek steeds groter wordt en eigenlijk behoefte heeft aan een ontmoetingsplek.

Maar er zijn ook voor ons uitdagingen. We kunnen dit alleen blijven doen als we over genoeg wandelbegeleiders kunnen beschikken. Ook vrijwilligers voor onze koffie/theediensten na het wandelen zijn belangrijk. We willen toch zo lang mogelijk doorgaan met onze drie groepen wandelaars en onze sociale functie naast het wandelen. Dit kan alleen als er meer mensen zijn die de kar een keer in de week willen trekken.

Wandelen op latere leeftijd?

Wandelen kun je nog tot op late leeftijd doen. Wandelen is zelfs een hele goede remedie tegen allerlei ouderdomskwalen. Waar moet je op letten als je op latere leeftijd wandelt?

“Tot je 40e zorgt je lichaam voor jou, na je 40e moet jij voor je lichaam gaan zorgen.” Ellen Abbringh, is wandel- en vitaliteits/leefstijl coach. “Niemand is te oud om te (beginnen met) wandelen. Maar na je 40e beginnen er wel dingen in je lichaam te veranderen waar je rekening mee moet houden.”

Wat gebeurt er in je lichaam als je ouder wordt? Ouder worden komt met gebreken, dat is algemeen bekend. Naast een verhoogde kans op bijvoorbeeld hart- en vaatziekten, artrose en diabetes type 2 neemt met het ouder worden van nature de spiermassa af. Niet alleen van de spieren die het skelet ondersteunen, maar ook van je hart en ademhalingsspieren. “Je spieren zijn eigenlijk een soort van energiefabriekjes: meer spieren betekent meer van die energiefabriekjes en dat leidt tot meer energie. Bij een afname van spiermassa volgt automatisch ook het effect van minder energie, dus meer vermoeidheid en een verlaagde stofwisseling, maar ook het risico op vallen. De kans op een hoger vetpercentage en gewichtstoename neemt toe,” legt Ellen uit en vervolgt: “Vrouwen krijgen bij het ouder worden te maken met de overgang. De botkwaliteit wordt dan minder, doordat het lichaam minder oestrogeen aanmaakt. De kans op osteoporose neemt toe en daarmee ook de kans op botbreuken.”

De beste remedie

Wie denkt het ouder worden alleen maar beperkingen met zich mee brengt heeft het mis. Ellen staat voor een actieve levensstijl. “Tot op hoge leeftijd kun je trainen en sterker worden. Juist bewegen is de beste remedie tegen al die ouderdomskwaaltjes. En laat wandelen nu een heel laagdrempelige en ontspannende manier van bewegen zijn, die iedereen op zijn of haar eigen niveau kan doen.”

“Met wandelen train je namelijk je hartspier en verbeter je je uithoudingsvermogen. Het hart pompt meer bloed rond en wordt sterker. Je gebruikt natuurlijk ook je benen en romp, waardoor je de spieren en botten sterker maakt. Een verhoging van de spiermassa zorgt voor meer van die eerder genoemde energiefabriekjes en dus meer energie en een minder vermoeid gevoel. Daarnaast verbeter je de stofwisseling, waardoor het vetpercentage naar beneden gaat en de kans op diabetes type 2 en obesitas afneemt. Bovendien verlaagt wandelen de kans op hart- en vaatziekten, beroertes, heupfracturen en heeft het een positief effect op je levensduur. Niet onbelangrijk: met een actieve leefstijl versterk je je immuunsysteem.”

Ook Erik Scherder, hoogleraar neuropsychologie, is een promotor van een gezonde leefstijl en een groot voorstander van het blijven of gaan bewegen. De voordelen van wandelen zijn namelijk enorm en hebben een grote positieve invloed op het brein. Wandelen heeft een gunstig effect op je hersenen, je stemming en geheugen.

Rustig opbouwen

Ellen moedigt iedereen aan om te gaan wandelen. “Niet iedereen kan direct kilometers achter elkaar wandelen. Als je lang niets gedaan hebt, is het belangrijk om langzaam op te bouwen. Kijk naar je eigen mogelijkheden en begin bijvoorbeeld met een keertje op en neer door de straat te lopen. Het zou mooi zijn als je dit dan kan uitbouwen naar matig intensief: een hogere hartslag, een beetje hijgen mag best. En als je wat sterker wordt, kun je een steviger wandeltempo proberen. Je mag best je grens opzoeken. Voor 55+’ers is de beweegnorm vijf keer per week 30 minuten matig intensieve inspanning. De grootste gezondheidswinst is om inactieve mensen naar die norm te krijgen.”

Vallen

Toch is er ook een risico voor ouderen die (beginnen met) wandelen. Ellen begeleidt als wandelcoach veel mensen. “Ik zie weinig blessures ontstaan door het wandelen. We bouwen de belasting rustig op, zodat pezen, spieren en gewrichten aan de belasting kunnen wennen. Maar wat ik wel zie is dat oudere mensen een verhoogde kans hebben om te struikelen of te vallen en daardoor blessures oplopen.” Die verhoogde kans op struikelen en vallen kan ook letterlijk een drempel zijn om de deur uit te gaan.

Verbinding

“Voor veel ouderen is het best een stap om voor het eerst de deur uit te gaan. Ik hoor vaak zeggen: ‘alleen zou ik dit niet zo snel doen’. Daarom als tip om een groepje gelijkgestemden te zoeken om samen mee te wandelen. Wandelen is niet alleen belangrijk voor de algehele conditie, maar ook voor verbinding en de mentale gezondheid. Tijdens het wandelen is er alle tijd voor een goed gesprek, je komt misschien op plekken waar je anders niet snel komt, je bent even weg van het eigen eilandje en kunt genieten van de natuur en een andere omgeving. Ook gezelligheid, gezondheid en het hoofd leeg maken zijn redenen die ik vaak hoor van mensen die bij mij training volgen. En als je al wat langer aan het wandelen bent, is het ook leuk om een doel voor ogen te hebben, of een stok achter de deur. Of dat nu het wandelen van een bepaalde afstand of route is of een evenement, die hopelijk in de toekomst weer veelvuldig georganiseerd kunnen worden.”

Bron: Wandel.nl

Ouderen moeten in beweging blijven, zoveel is zeker. Maar wat als ze nou net een beetje harder zouden lopen? Dat is nóg beter om fit te blijven, concluderen onderzoekers.

Het is voor ouderen belangrijk dat ze niet te kwetsbaar worden. Dat verhoogt het risico op vallen, ziekenhuisopname en verlies van onafhankelijkheid. En dat pad wil je niet op. Als ouderen langzamer gaan bewegen, vermoeid zijn, afvallen of zich algeheel zwak voelen, is dat een teken dat de kwetsbaarheid toeneemt. Deze tendens hangt vaak samen met hoe actief iemand is. En hoewel 70-plussers zich steeds vaker nog in het zweet werken in de sportschool, is er ook een aardig deel dat al blij is met een wandeling.

Verder dan de praattest
Volgens de onderzoekers is wandelen daarom een belangrijke manier om ouderen in beweging te houden. Daarbij stelden ze zich de vraag: hoe snel moeten ze lopen voor het meeste gezondheidsvoordeel? Traditioneel wordt de ‘praattest’ gebruikt om de intensiteit te bepalen: mensen worden aangemoedigd om in een tempo te lopen waarbij het moeilijk is om te zingen, maar waarin ze nog wel comfortabel kunnen praten. Deze methode is echter subjectief en moeilijk consistent toe te passen.

En bovendien: het mag wel een tandje harder. Onderzoekers van de University of Chicagohebben aangetoond dat iets sneller lopen, namelijk 14 stappen per minuut meer dan iemands gebruikelijke tempo, leidde tot een aanzienlijke verbetering van de gezondheid bij kwetsbare ouderen. In een tweede studie testten de onderzoekers een zelf ontwikkelde smartphone-app die is ontworpen om het wandeltempo nauwkeurig te meten, want anders valt het natuurlijk niet mee om bij te houden of je nu 14 stappen per minuut extra hebt gezet of niet. De app bleek een groot succes.

Praktische aanpak
Je zult denken: wat maakt het uit hoeveel stappen je per minuut zet, maar het is simpelweg een praktische manier om de intensiteit van lichaamsbeweging te meten. “Oudere volwassenen lopen een hoog risico op complicaties bij operaties”, vertelt anesthesist Daniel Rubin van UChicago Medicine over de aanleiding van de studie. “Normaal gesproken vertrouwen chirurgische teams op vragenlijsten over fysieke functies om patiënten in risicogroepen in te delen, maar ik dacht dat er een manier moest zijn om objectievere meetmethoden te ontwikkelen.”

Verder lezen? sientias.nl

Eerste extra wandeling 2026 een succes

Zoals bijna een traditie begint te worden, zijn we dit jaar ook weer met de extra wandelingen begonnen. Deze keer de eerste op zaterdag 11 april en ging door het natuurgebied en Stadspark Berg & Bos.

Het vertrek om 9.00 uur vanaf Het Kristal was aan de vroege kant en nog frisse ochtend. De wandelaars hadden er echt zin in, want iedereen was ruim op tijd aanwezig. De wandeling startte tegen 9.30 uur vanaf het Asselsepad. Daar vandaan ging de route eerst naar het herten- en zwijnenbos. Er waren niet direct veel zwijnen te zien, maar een paar keer fluiten door onze begeleider kwamen ze overal vandaan. Het blijven toch wel bijzondere dieren om te zien. Al werkt de anticonceptie niet altijd even goed. Laat ze vooral te zien blijven.

De wandeling ging verder langs de uitkijktoren en sommige gingen de uitdaging aan en de vele trappen op naar boven. Helaas ook weer naar beneden. Via de Badhuisspreng en de romantische tunnel werd de grote bosvijver bereikt. Daar viel genoeg te zien en bij een lekker zonnetje te genieten. Langs de waterval en daarna naar boven voor een mooi uitzicht over de vijver. De fontein liet zich van zijn beste kant zien.

De tocht werd door het natuurgebied en langs de Suikerberg voortgezet naar de piramide. Toch bij de meeste een onbekende plek. Daar aangekomen stond de koffie en thee al voor ons gereed. Zoals altijd prima verzorgd door Hilde, al was het deze keer een iets moeilijker om die plek te bereiken.

Hierna ging het laatste gedeelte weer terug naar ons startpunt waarna we weer richting Het Kristal reden. Al met al weer een geslaagde dag waar we mensen 16 mensen weer van hebben kunnen genieten. Een bedankje voor iedereen die meegeweest is en bijgedragen aan deze ochtend is hier zeker op zijn plaats. Onder ‘Media‘ en ‘Wandelgroep in foto’s‘ zijn meer foto’s te vinden op onze website, alleen te bekijken door onze wandelaars.

Inschrijven 4Daagse Apeldoorn geopend

De Cantharel Internationale Vierdaagse Apeldoorn wordt dit jaar georganiseerd van 14 tot en met 17 juli 2026. Vanaf zondag 15 februari a.s. is de inschrijving weer geopend en kunnen de liefhebbers zich aanmelden via hun website.

“Vele wandelaars hebben in de loop der jaren al genoten van de unieke Veluwse natuur. Wat een feest dat dat komend jaar ook weer mogelijk is. Bossen, heidevelden, zandverstuivingen en sprengen, ook de pittoreske Veluwse dorpjes worden niet vergeten. Zo liggen Beekbergen, Loenen, Hoenderloo, Vaassen en Hoog Soeren op diverse routes. Verder worden er ook enkele Apeldoornse pareltjes aangedaan zoals Stadspark Berg &Bos en het paleispark van Kroondomein Het Loo, met daarbij Paleis Het Loo.
De 4Daagse Apeldoorn is inmiddels een mooie samensmelting van diverse wandelliefhebbers. Zowel de sportieve als de recreatieve wandelaar kan een wandeltrip op maat samenstellen. Er kan worden gekozen uit de afstanden 12, 20, 30 en 40 km. Ook is er de mogelijkheid om één, twee, drie of vier dagen te lopen. Loop je voor een prestatie of loop je voor je plezier, je gezondheid of om sociale contacten op te doen: iedereen is welkom. Bij de 4Daagse Apeldoorn staan we voor wandelen op maat.”

Meer info op de website van de 4Daagse Apeldoorn of lees het artikel op de website van Wandelen in Apeldoorn.

Sneller fit en minder buikvet?

Japanese walking of de 3-3-wandelmethode is bijna twintig jaar geleden ontwikkeld door de Japanse onderzoeker Hiroshi Nose en universitair hoofddocent Shizue Masuki van Shinshu University. Sindsdien zijn er in Japan meerdere studies uitgevoerd, zoals de studie van Nose en Masuki in 2007 naar de effecten van deze manier van bewegen. 

De studies hadden allemaal dezelfde aanpak: drie minuten stevig doorstappen (ongeveer zes km/u), drie minuten rustig en dat een half uur lang. Dit intervalwandelen is een stuk uitdagender en daardoor effectiever dan een ‘normale’ wandeling. Deelnemers van de studies zagen namelijk hun bloeddruk dalen, hun conditie verbeteren en hun spieren sterker worden. Recente onderzoeken laten zelfs extra voordelen zien, zoals betere slaap en een kleinere buikomvang.

Zorg dat je hartslag tijdens de snelle momenten zodanig omhoog gaat dat je nog net kunt praten – alsof je de trein moet halen – maar niet meer heel makkelijk een gesprek kunt voeren. Volgens onderzoekers is dit zeventig procent van je maximale inspanningsvermogen.

Verder lezen?

Bronnen: Plusonline 13012026; Google zoeken: 3-3-wandelmethode

Blessure en toch wandelen?

Wandelen is voor veel mensen een vanzelfsprekende en relatief zachte vorm van beweging. Maar wat doe je als je een blessure hebt? Mag je dan nog wandelen? En zo ja: hoe pak je dat verantwoord aan, zodat je herstel niet ondermijnd wordt?
Hieronder lees je wat je wel en niet met een blessure kunt doen, aangevuld met een paar praktische tips.

Wandelen kan tijdens een herstelperiode meerdere voordelen hebben. Zelfs lichte inspanning zorgt al voor een betere doorbloeding, wat het afvoeren van afvalstoffen stimuleert en het herstel van weefsel ondersteunt. Daarnaast helpt wandelen om de conditie te behouden of zelfs licht op te bouwen, zeker wanneer intensievere sporten tijdelijk niet mogelijk zijn. Ook mentaal heeft wandelen een positief effect: stilzitten kan frustrerend zijn, terwijl een rustige wandeling de kans biedt om toch actief te blijven, frisse lucht op te doen en het hoofd leeg te maken. Niet voor niets wordt bewegen in de Nederlandse richtlijnen gezien als een belangrijk onderdeel van een gezonde leefstijl.

Toch is het geen vrijbrief om zomaar te blijven doorstappen: het is belangrijk slim te kiezen wat wél en wat beter niet kan.

Voordat je besluit te gaan wandelen, dien je te weten wat de blessure is. Gaat het om:

  • Een verstuiking (enkel, knie)
  • Spier- of peesblessure (hamstring, kuit, achillespees)
  • Een ontsteking (bv. slijmbeursontsteking, tendinitis)
  • Een breuk of verzwakking van bot (stressfractuur)
  • Een overbelasting van je benen (heup, knie, kuit, enkel)

Afhankelijk van het type, de ernst en de fase van genezing gelden andere regels. Bij een acute blessure met beschadigd weefsel, duidelijke zwelling en scherpe pijn, is het vooral belangrijk in de eerste fase rust te nemen. Overleg zo nodig met een fysiotherapeut of sportarts. In Nederland is sportgeneeskunde inmiddels officieel erkend als medisch specialisme, waardoor sportartsen goed advies kunnen geven over de combinatie van bewegen met een blessure.


Start met korte wandelingen van vijf tot tien minuten en kijk hoe je lichaam reageert. Op die manier bouw je rustig op zonder onnodig risico te nemen.

Draag goede schoenen
Schoenen met voldoende demping en ondersteuning zijn belangrijk. Versleten of slecht passende schoenen kunnen de blessure juist verergeren.

Kies een veilige ondergrond
Loop bij voorkeur op een vlak en stabiel terrein. Een ongelijke ondergrond vergroot de kans op verzwikken of overbelasting.

Houd zeker in het begin het tempo rustig
Zorg dat je in een tempo wandelt waarbij je nog kunt praten zonder buiten adem te raken en zonder dat de pijn toeneemt.

Verdeel je inspanning
Niet in een keer een langere afstand. Meerdere korte wandelingen op een dag zijn vaak beter dan één lange tocht. Zo gun je je lichaam tussendoor meer hersteltijd. Je lichaam zal altijd, vaak onbewust, je houding aanpassen om minder pijn te voelen. Daarom ook niet te lang wandelen in het begin en probeer altijd rekening te houden met je wandelhouding.

Gebruik hulpmiddelen indien nodig
Als het lastig is om je volledige gewicht te dragen, kan een wandelstok of kruk tijdelijk ondersteuning bieden. Goede nordic-walking stokken zijn een goed alternatief om als steun te gebruiken. Denk daarbij niet aan wording-walking-wandelen, maar gewoon als steun, ook voor je evenwicht. Gebruik één stok zeker niet te lang, voorkomt andere blessures.

Werk ook aan mobiliteit en stabiliteit
Combineer wandelen met zachte rekoefeningen of lichte stabiliteitstraining, zolang de blessure dit toelaat. Dit ondersteunt het herstel. Vraag rustig een ander tijdens het wandelen eens of je bijvoorbeeld ‘waggelt’ of ‘slingert’.

Luister naar je lichaam
Krijg je later op de dag meer pijn of neemt de zwelling toe, dan is dat een teken dat je te ver bent gegaan. Pas je belasting daarop aan. Zeker op oudere leeftijd duurt het herstel langer dan je zelf wilt. Zwem je wel eens? Dan is het zeker aan te bevelen dat weer eens te gaan doen.

Bouw rustig verder
Merk je dat wandelen steeds makkelijker gaat? Dan kun je de duur, frequentie of de ondergrond geleidelijk wat uitdagender maken.

Sommige keuzes lijken onschuldig, maar kunnen je blessure juist en ongemerkt verergeren. Door een paar valkuilen bewust te vermijden, verklein je de kans dat je herstel onnodig langer duurt. Vermijd lange afstanden Het is verleidelijk om meteen weer een flinke wandeling te maken, zeker als je je energie kwijt wilt. Toch vergroot je daarmee de kans op overbelasting. Bij een blessure is weefsel vaak nog kwetsbaar en te veel kilometers achter elkaar kunnen het herstelproces flink vertragen. Houd het daarom in de beginfase bij korte afstanden en breid pas uit wanneer je lichaam duidelijk aangeeft dat het daar klaar voor is.

Pas op met hellingen en trappen
Hellingen en trappen lijken misschien een goede manier om je spieren te versterken, maar ze belasten gewrichten, pezen en spieren vaak veel zwaarder dan je denkt. Zeker bij knie- en enkelklachten kan het traplopen de blessure verergeren. Kies liever voor vlak terrein totdat je zeker weet dat je weer stabiel genoeg bent om die extra belasting aan te kunnen.

Laat ruwe ondergrond links liggen
Onverharde bospaden, grind of hobbelige trottoirs kunnen voor gezonde wandelaars uitdagend zijn, maar met een blessure vergroten ze het risico op verzwikken of opnieuw letsel oplopen. Juist omdat stabiliteit tijdelijk verminderd kan zijn, is het verstandiger om voorlopig te kiezen voor asfalt, verharde paden of een loopband. Dat geeft je de kans te focussen op herstel zonder onverwachte misstappen.
Besef wel dat een loopband geen vervanging is van wandelen in de buitenlucht. Vooral evenwicht en oriëntatie zijn bij wandelen in de buitenlucht belangrijk. Daarbij komt vaak ook het sociale aspect.

Negeer geen pijnsignalen
Een beetje stijfheid of ongemak kan normaal zijn bij herstel, maar scherpe of stekende pijn is dat niet. Toch blijven veel mensen doorlopen in de hoop dat het vanzelf overgaat. Daarmee kun je het probleem echter alleen maar groter maken. Luister naar de signalen van je lichaam: pijn is er niet voor niets en is vaak de duidelijkste waarschuwing dat je een stap terug moet doen.

Plan voldoende rustmomenten
Rustdagen zijn geen zwaktebod, maar juist een essentieel onderdeel van je herstel. Tijdens rust kan het lichaam herstellen, weefsel opbouwen en sterker worden. Wie te snel weer elke dag intensief wandelt, loopt het risico dat het weefsel onvoldoende tijd krijgt om te genezen. Bouw dus bewust rustmomenten in, zodat inspanning en herstel elkaar in balans houden.

Zie wandelen niet als enige oplossing
Wandelen is een toegankelijke vorm van bewegen, maar het hoeft niet de enige te zijn. Soms is een alternatieve, minder belastende activiteit beter geschikt, zoals rustig fietsen op een hometrainer of zwemmen in een zwembad. Zo blijf je in beweging zonder dat je je blessure te veel onder druk zet.

Zoek op tijd begeleiding
Twijfel je of je goed bezig bent, of merk je dat klachten aanhouden of zelfs erger worden? Dan is professionele begeleiding geen overbodige luxe. Een fysiotherapeut of sportarts kan gericht meekijken, inschatten welke belasting wél mogelijk is en een plan maken dat past bij jouw herstel. Daarmee verklein je de kans op terugval en weet je zeker dat je verantwoord bezig bent.

Hoe je wandelen inzet tijdens herstel hangt sterk af van de aard van de blessure.
Bij een lichte enkelverstuiking is het in de eerste dagen vaak lastig om je gewicht volledig te dragen. Hierbij klapt de enkel naar binnen of naar buiten. Komt meestal voor bij wandelaars met lage schoenen, maar ook bij hoge schoenen kan een ongelukkige stap tot een verzwikking leiden. Eerst rust, eventueel een zwachtel of elastische kous. Ook koelen of met het been omhoog zitten gaat de zwelling tegen. Bij een zware verzwikking is doktershulp gewenst.Zodra de pijn en zwelling afnemen, kun je korte stukjes lopen op vlak terrein, eventueel met steun van een brace.
Bij een achillespees- of kuitblessure is voorzichtigheid nog belangrijker: begin met zeer korte wandelingen en vermijd hellingen of plots versnellen. Een achillespeesblessure is een verraderlijke kwaal: als je er echt last van begint te krijgen, is het vaak al te laat. Het duurt bovendien lang voordat pijnlijke achillespezen helemaal hersteld zijn, niet zelden enkele maanden tot een jaar. Ook een kuitblessure of zweepslag is vaak erger dan je denkt. Ook dit vraagt tijd en langzaam opbouwen is heel belangrijk. Blessure blijft anders terugkomen met steeds langere periode van herstel of ontstekingen tot gevolg.
Knieklachten vragen om stabiliteit en een zachte ondergrond, zodat de knie niet onnodig zwaar belast wordt. Het is vaak een verraderlijke wandelblessure: de pijn komt langzaam op, maar zodra die een probleem begint te worden, is het al te laat en kom je er moeilijk vanaf. Wandelaars met zwakke knieën raad ik daarom aan om met wandelstokken te wandelen. Ze geven stabiliteit tijdens het wandelen, ontlasten de knieën.
Lage rugklachten reageren vaak juist positief op rustig wandelen; het houdt de spieren soepel, zolang je het niet te lang of te zwaar maakt. Bij stressfracturen of botproblemen ligt dat anders: volledige belasting is pas weer veilig als een arts aangeeft dat het bot voldoende hersteld is.
Bij overbelasting heb je klachten die kunnen voorkomen in vooral in een heup, knie of kuit, soms afwisselend in elk gewricht. Niet te lang negeren en kmt het vaker voor, laat er naar kijken door arts, fysiotherapeut. Kijk ook naar je schoenen en een podoloog kan je daarbij adviseren.

Wandelen kan vaak een veilige manier zijn om in beweging te blijven, maar soms is extra begeleiding noodzakelijk. Blijft de pijn of zwelling aanwezig, ook al bouw je je wandelingen voorzichtig op, dan is dat een duidelijk signaal dat er meer aan de hand kan zijn. Ook wanneer het lopen zelf zo beperkt blijft dat gewone dagelijkse activiteiten lastig worden, is het verstandig om professionele hulp te zoeken.
Heb je het vermoeden dat de blessure ernstiger is, bijvoorbeeld door een mogelijke breuk of schade aan de gewrichtsbanden, dan is het belangrijk dit niet zelf te blijven aankijken. Hetzelfde geldt als je klachten je werk, sport of dagelijks leven sterk beïnvloeden.
Een sportarts of gespecialiseerde fysiotherapeut kan dan veel betekenen. Zij kunnen met een belastbaarheidstest inschatten welke vormen van bewegen wel of juist niet geschikt zijn en samen met jou een plan maken om stap voor stap en op een veilige manier te herstellen.

Weet wat de wandelaar beweegt

Op basis van het Wandelonderzoek 2025 van de KWbN onderscheiden zij vier wandeltypen. Maak kennis met de Natuurwandelaar, de Vitale wandelaar, de Prestatiewandelaar en de Afleidingzoekende wandelaar.

KWbN: In het marktonderzoek onderscheiden we vier wandeltypen, ieder met een eigen motivatie. Zo zoekt de natuurwandelaar met name rust en natuurbeleving, terwijl de prestatiewandelaar vooral focust op kilometers, tempo en vooruitgang. Maar wanneer komt hun tocht echt tot leven, en hoe speel je daar als organisator goed op in? Ontdek hoe je met kleine aanpassingen en slimme keuzes iedere wandelaar een beleving op maat kunt bieden.

Wandelen in de koude maanden

Wandelen in de winter is, net als tijdens de drie andere seizoenen, een heerlijke bezigheid. Als je dacht dat je de hele winter binnen moest zitten, dan heb je het mis! Buiten valt nog genoeg te ondernemen en of je nou voor een wandeling in de natuur gaat of juist voor een mooie stadswandeling, beide valt prima te doen als het buiten koud is. Helemaal als je jezelf tijdens een pauze of na de wandeling ook nog eens trakteert op iets warms te drinken! Het enige waar je aan moet denken als je gaat wandelen in Nederland, is dat je je in de winter goed en warm aankleed voor een paar uur buiten.

Om te kunnen genieten van het wandelen in de winter en het vooral veilig te houden, zijn er een aantal dingen waar je rekening mee kunt houden. Goede en vooral warme kleding is erg belangrijk. Voor veel mensen kost het in de winter iets meer moeite om lekker naar buiten te gaan om te wandelen. Voordat je begint aan je wandeling is het verstandig om op een weer-app te checken wat de weersvoorspellingen zijn. Op basis van de verwachte temperatuur, windkracht en neerslagverwachting kan je dan bepalen voor welke wandelkleding je moet kiezen. Waar moet je rekening mee houden, zodat je er ook bij lage temperaturen warmpjes bij loopt? 

Om te gaan winterwandelen hoef je jezelf niet op extra kosten te jagen. Aan je normale wandelschoenen, je dagrugzak en een goede set kleding heb je in principe voldoende. Maar voor je vertrekt moet je bij een paar zaken toch even stilstaan.

Ook voor wandeltrainers of -begeleiders is het belangrijk om even stil te staan bij het wandelen bij koude omstandigheden. Daarvoor zijn hier een aantal tips te vinden. Vooraf even aan denken, dan kom je minder snel voor verrassingen te staan. Maar de belangrijkste tip is toch, wandel niet alleen, zeker niet in koude omstandigheden!

Bronnen: www.wandel.nl; www.wandeldingen.nl; www.wandelblog.nl

Publicatie: 07-12-2023; gewijzigd: 25-11-2025