Vroeger, ja vroeger…?

Wat ben ik blij dat ik mijn jeugd en de langste tijd van mijn leven niet in deze tijd heb doorgebracht. En wat heb ik medelijden met de jeugd van nu en de tijd die nog komen gaat. Want wat was het vroeger een mooie tijd.

In het Nederland waarin ik ben opgegroeid, gingen we naar de platenzaak om singeltjes te beluisteren en eventueel te kopen. Was je blij met twee gulden zakgeld per week. Iedereen ging naar V&D of Jamin voor een drie-dubbel ijsje (ijs tussen twee wafeltjes). Toen hadden winkels gewoon vier muren in plaats van drie w’s (www). Naar de stad gaan was een belevenis en gezellig.

Er waren tradities. Tradities die nu niet meer kunnen, of die steeds meer worden afgeschaft. Omdat men ze discriminerend vindt of omdat het niet bij de multiculti samenleving past. Veel wordt er verboden, waardoor de tradities verdwijnen. Iedereen wil uit het verleden overal excuses voor krijgen. Nou, ik heb ze nooit gekregen, jij wel?

Als je in een bus van de VAD (Veluwse Autobus Dienst) stapte, kon je aan de kleur zien of het een stadsbus of een streekbus was. We hebben wat verschillende vervoerders gehad: VAD, Midnet, Connexxion, Syntus, Keolis, en nu Rrreis. Kun je het nog volgen? Nu moet je maar afwachten of er een bus komt, of moet je kiezen uit allerlei andere busjes (bus komt zo?). Kijk maar even op de app of er een bus komt, krijg je te horen. Ja, volgens de app komt hij of toch niet? Helaas, net voorbij, vergeten je hand op te steken!
Een kaartje kopen bij de chauffeur was normaal. Die man behandelde je met respect. Een chipkaart bestond nog helemaal niet.

Sophiaplein met op de voorgrond autobussen van het type crosly en daar achter de nieuwe type Leyland-autobussen, 1960-1965. Foto CODA Beeldbank.

Een trein was van de NS en dat kon je aan het logo zien. Kaartjes werden voorzien van een gaatje als de conducteur kwam controleren (ken je het geluid nog herinneren?). Dat was een belevenis, want treinpersoneel had aanzien. Tegenwoordig met de trein ben je blij als je tenminste met de trein kunt en geen enkel risico hebt opgelopen. Eerst nog de poortjes zien te passeren en zorgen dat je je ov-chipkaart hebt opgeladen! Gewoon kaartje kopen aan het loket is er niet meer bij. Kun je je niet meer voorstellen.

Spelen deed je buiten. Stoepranden, knikkeren, hinkelen, verstoppertje of voetballen, noem maar op. Met een hoop herrie en geschreeuw en natuurlijk haalde je kattenkwaad uit. Dat hoorde bij het opgroeien.

Overvallen, inbraken en zakkenrollerij haalde de krant nog. Gewoon omdat ze niet aan de orde van de dag waren. Als je met je kattenkwaad de politie tegenkwam, dan schrok je en gedroeg je je respectvol in de hoop dat ze niet naar je ouders gingen. Van een boa hadden we nog nooit gehoord, ja als slang op school.

Als het donker werd, dan was je thuis binnen. Jeugd ’s avonds of ’s nachts op straat kwam bijna niet voor. Behalve als ze op stap gingen naar de disco of de kroeg. Oké, we haalden toen ook wel eens wat uit… Toen moest je om 23.00 uur thuis zijn! En anders keek je samen met je ouders televisie op de bank met chips en limonade.

Je luisterde naar de radio en nam je favoriete muziek op met je cassetterecorder. Die luisterde je dan af via je walkman. Oma luisterde naar de plaatselijke piraat met z’n piratenmuziek. Piraat zijn was toen nog een kat en muisspel in plaats van een grote misdaad, waar tegenwoordig zelfs boobytraps geplaatst worden om de controleurs buiten te houden.

Koeien stonden in de wei en ze waren nog gewoon onderdeel van de natuur in plaats van slecht voor het milieu. Nu staan koeien, varkens of kippen in mega-stallen. Bij een brand of epidemie gaan er duizenden tegelijk dood, wat een tijd.

De post kwam iedere werkdag en op zaterdag en je wist ook dat je post goed werd bezorgd, want het waren beëdigde postbodes in plaats van bijbaantjes voor iedereen. Ook pakketjes gingen gewoon met de post. Nu bestellen we veel digitaal en allerlei busjes komen in de straat om het te brengen, als je tenminste thuis bent.

Bellen? Als je niet thuis was dan was je niet bereikbaar (lekker rustig). Als je dan toch moest bellen en thuis geen telefoon had, dan ging je naar een telefooncel waar je kwartjes en dubbeltjes in moest gooien. Klein geld wat toen meestal geen probleem, er was altijd een potje in huis met klein-geld. Nu, paniek als we een keer de telefoon niet bij ons hebben.

Ziektekosten, daar had je het ziekenfonds voor. Of je was particulier verzekerd. Ja, ook vroeger was er verschil! Van eigen risico en eigen bijdrages hadden we nog niet gehoord. Was er iets ernstigs dan ging je gewoon naar de eerste hulp. Dat was toen normaal.

Ben ik tegen vooruitgang?  Absoluut niet, maar onze vooruitgang voelt langzaam maar zeker als onze ondergang. Betalen om te mogen sparen, betalen om te mogen doen, betalen omdat je niet alles vergoed krijgt van de zorgverzekering waar veel mensen niet eens het geld voor hebben om het te betalen.

Overal moet over gediscussieerd worden en zelfs gebakjes en toetjes moeten van naam veranderen omdat de naam niet meer mag. Er komen vanuit de gemeente, provincie of Den Haag steeds meer verboden om de hoek kijken waarvan je je afvraagt wat anderen ermee te maken hebben. Steeds meer beperkingen van het sociale leven en de tradities.

Niets is meer goed, bijna alles is slecht, of moet met iets van ‘vinden’. Acceptatie kennen we niet meer, we gaan tekeer op ‘social media’. Je auto, je gezondheid, het milieu, de boerderij. Alles moet anders. Soms zelfs is de natuur slecht voor het milieu. Want we moeten er wat van vinden!

Ik mis het Nederland van mijn jeugd en dat zal helaas niet meer terugkomen. Of word ik te oud ? Maar, je mag deze tekst gewoon gebruiken voor je eigen ‘social media’, gaan we toch een beetje met de tijd mee.

Bron: internet bewerking.

Is zorg een eindeloze bron?

Volgens journalist Lynn Berger denderen we ongemerkt af op de grootste zorgcrisis ooit. Ze schreef hierover in haar boek Zorg. Een betere kijk op de mens. Daarin laat ze zien hoe allesomvattend zorg is, maar ook hoe onzichtbaar.

Lynn Berger heeft geen achtergrond in de zorg. Maar ze is wel moeder. ‘Ik ben een informele zorgverlener die dagelijks aan het zorgen is’, zegt ze. In 2019 belandde ze in het ziekenhuis, dat volhing met affiches waarop verplegend personeel om loonsverhoging vroeg. Vanaf dat moment is ze zich gaan afvragen hoe het komt dat we als samenleving de zorg kennelijk niet op waarde weten te schatten en wat de gevolgen daarvan zijn. 

Berger: ‘Als mensen het over de zorg hebben, dan denken ze aan ziekenhuizen, ggz, jeugdzorg. Zorg waar je alleen terechtkomt als er iets mis is. Bij wijze van uitzondering, als noodzakelijk kwaad. Maar in mijn boek betoog ik dat zorg niet de uitzondering is, maar de norm. We zijn allemaal de hele dag afhankelijk van zorg. Zorg is veel meer dan alleen professionele zorg. Het is ook de zorg voor kinderen, het is mantelzorg, zorg voor het huishouden. Dat is allemaal zorg. Op het moment dat je dát ziet, verandert ook je kijk op wat het betekent om mens te zijn, hoop ik. En dus op hoe we als samenleving voor de zorg zouden moeten zorgen. En ik denk dat het voordeel van journalist zijn is, dat je leert om zo’n inzicht vrij toegankelijk op te schrijven. Ik denk dat het mensen aanspreekt.’

Verder lezen?

Bron: www.onsmagazine.nl

Eerste extra wandeling geslaagd

Voor de eerste wandeling van dit jaar zijn we dicht bij huis en binnen de grenzen van Apeldoorn gebleven. Een wandeling van ruim 6 kilometer door de parken en de parkenbuurt. Via het Verzetsstrijderspark, Prinsenpark, Wilhelminapark ging het door de wijk, via het Emmaplein, richting Oranjepark. Daarna een doorsteek naar het Beekpark om via een van de smalste steegjes van Apeldoorn terug te keren in het Oranjepark. Vervolgens door de wijk en langs de Grift weer naar Marialust. Daar aangekomen was er voor koffie gezorgd en konden we op de trappen van Marialust nog nagenieten van de wandeling met uitzicht op de kwartjesfontein.

Het infoblad met de route is gratis op onze site te vinden onder Extra wandelingen. Dit keer is er ook gekozen om een routebeschrijving in de tekst op te nemen. Je kunt dan altijd de wandeling nog eens volgen.

Op het afgeschermde gedeelte ‘Media‘ (wachtwoord vereist) op onze website kunnen de deelnemers van onze wandelgroep de foto’s bekijken en er is ook een fotovideo beschikbaar.

Langer thuis wonen

Langer thuis wonen is de wens van veel senioren. Ook de overheid stimuleert dit, mede omdat mensen in hun vertrouwde omgeving vaak gelukkiger zijn. Toch is het verstandig om stil te staan bij de nadelen die aan het langer thuis blijven wonen kunnen kleven. Voor veel alleenstaande ouderen is het bijvoorbeeld best lastig om niet te vereenzamen en goed te blijven eten. Is thuis blijven wonen voor u een realistische optie?

Waarom blijven mensen steeds langer thuis wonen?

Waar er in 1980 ongeveer 37% van de 80-plussers zelfstandig thuis woonde, is dat in 2020 wel 89%. Een flinke stijging dus, maar wat is de oorzaak van het langer thuis blijven wonen dan? Volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau heeft dit voornamelijk te maken met de langere betere gezondheid van ouderen, maar ook met het negatieve beeld rondom wonen in een instelling (Vilans, 2021).

De zorg wordt al enkele jaren anders georganiseerd dan vroeger. Tegenwoordig ligt steeds meer de nadruk op wat mensen zelf willen en in hun eigen omgeving nog kunnen. De gemeente speelt hierin een belangrijke rol.

Daarnaast wordt van mensen verwacht meer te zorgen voor elkaar en spelen mantelzorgers een belangrijke rol, zoals familie, vrienden, buren en wijkverpleegkundigen.

Verder lezen?

Of bezoek de website van de Rijksoverheid over dit onderwerp.

Een interessante brochure over dit onderwerp is hier te vinden en te downloaden.

Viering 9-jarig bestaan

Dinsdag 7 maart jl. bestond de wandelgroep 9 jaar. Dit hebben we op vrijdag 10 maart gevierd in Het Kristal. Uiteraard hebben we eerst de kilometers van onze wandelochtend afgelegd. Het weer zat niet mee deze ochtend maar we de wandelaars die aanwezig waren laten zich niet kennen bij een beetje regen.
Bij terugkomst was er zoals altijd koffie of thee beschikbaar. Gelukkig waren er nog een aantal deelnemers bij gekomen die niet hebben meegewandeld, maar toch aanwezig wilden zijn.

Het werd een gezellig samenzijn en werd er even stilgestaan bij ons jubileum en de nodige bedankjes uitgesproken en uitgereikt. In de loop van de ochtend werden en hapjes gebracht, verzorgd door MixCatering. Het zag er heel verzorgd uit en konden we daar allemaal lekker van genieten. Na afloop bleef er dan ook niets over. Ook was er gezorgd voor drankjes, uiteraard zonder alcohol op dit deel van de dag. Het was weer een gezellige ochtend.

Aan het eind van de ochtend was er voor alle aanwezigen nog een bosje narcissen beschikbaar om het voorjaar in huis te halen en maakten vele handen licht werk om alles weer op te ruimen. Hartelijk dank voor alle hulp en dat we samen hebben kunnen meemaken.

Een korte impressie van deze ochtend is geplaatst op het gedeelte van de website speciaal voor onze deelnemers.

We gaan nu echt verder naar de 10 jaar en zien er naar uit dat we dtt ook weer samen mogen beleven. Voor ons beginnen de feestelijkheden al met de Kerst en eindigen met ons 10-jarig jubileum op vrijdag 1 maart 2024. Zet maar vast in je agenda!

Al 9 jaar samen aan de wandel

Het is eind 2013, begin 2014. Vanuit Accres/Sportstimulering is het idee geboren om in Apeldoorn wandelgroepen te ontwikkelen. De gemeente Apeldoorn heeft daar subsidie voor beschikbaar. Na overleg met de Stichting Internationale Vierdaagse Apeldoorn en Wooncoörperatie De Woonmensen is in Apeldoorn Noord gekozen voor Het Kristal. Op 7 maart 2014 is het wandelen bij Wandelgroep Het Kristal begonnen. Een half jaar later volgde Wandelgroep Het Orderbos.

De verantwoording en begeleiding kwam bij Het Kristal in handen van Klaas Horrel van Accres en Joop Voerman, oud-medewerker van Accres. Soms was Judith Hetterscheid van Accres aanwezig. Wandelaars van het eerste uur kennen Klaas en Judith nog wel. Joop is nog steeds als begeleider actief. Als verzamelpunt werd de hal bij Het Kristal gebruikt. Niet altijd een prettige plek om vanuit te starten. Begonnen werd met een klein groepje van nog geen acht wandelaars. Langzaam werd het aantal groter en zijn er ook meer vrijwilligers bijgekomen.

Eind 2015 werd duidelijk dat de gemeente Apeldoorn de subsidie vanaf 2016 niet zou verlengen. Geen subsidie uit de sport- of welzijnshoek. Of de wandelgroep op welzijnsgebied niets te betekenen heeft. Wij weten wel beter! Accres trekt daarom hun mensen terug. Het was voor hun werk en dat werd niet meer betaald. Zij werden anders ingezet bij Accres. Joop en John de Jager hebben toen besloten dit niet te laten gebeuren en door te gaan met de groep.

Het aantal deelnemers bleef groeien. Steeds duidelijker werd dat wij naast het wandelen ook een sociale functie hebben. De hal van Het Kristal werd de huiskamer. Koffie&thee na afloop werd gedronken in de brasserie in Het Kristal. Toen de groep groter werd, beviel dit steeds minder. Overleg daarover, door Accres met de brasserie, bleek niet mogelijk. Wij zijn toen, in overleg met Het Kristal, op zoek gegaan naar een andere gelegenheid om na afloop samen te zijn. Vertrek en eindpunt bleef Het Kristal. Wij hebben dit toen gevonden bij de volkstuinen aan de Sprenkelaarsdijk. Dit was een mooie tijd en wij zijn dankbaar voor de gastvrijheid die wij daar van de beheerders ondervonden.

Aan alles kan een eind komen. Dat was ook zo met deze kantine. We gingen na tussenkomst van Irene Flapper, sociaal beheerder van Het Kristal, terug naar de brasserie. Een andere beheerder, waar wij wel afspraken mee konden maken. Door weg te gaan bij de volkstuinen, hebben we daar wel extra vrijwilligers aan overgehouden. Wat goed is, moet je niet weg doen, maar ‘gebruik’ van maken. Meer vrijwilligers werden aangetrokken bij de groep.

Nadat duidelijk werd dat de brasserie ging sluiten, hebben wij voor de koffie&thee voorziening aansluiting gevonden bij Ontmoetingsplek Het Kristal. Naast het wandelen is het sociale karakter van de wandelgroep steeds belangrijker geworden. Mede daardoor zeggen wij altijd: ‘eens bij de groep, altijd welkom bij de groep’, al gaat het wandelen niet meer.

Meer wandelaars, meer vrijwilligers. Wij hebben wel met elkaar afgesproken hoeveel wandelaars we op de lijst willen hebben en hoeveel deelnemers tijdens de wandeling. Dit heeft zowel met vrijwilligers als met de ruimte van deze huiskamer te maken. Na afloop om samen koffie of thee drinken is heel belangrijk. Tijd voor een lach en soms een arm om iemand heen… een stukje extra aandacht. Ook de andere activiteiten dragen bij aan het succes van onze groep.

Bij het 5-jarig bestaan hebben wij onze eigen website gelanceerd. Daarnaast werd er een aantal keren per jaar vanuit de website een digitale nieuwsbrief verstuurd. De groep is daarna steeds groter geworden. Zo groot zelfs dat we een tijdelijke stop op het aantal deelnemers moesten invoeren.

Maar ondertussen was ook de brasserie gesloten en moest er een oplossing gevonden worden voor onze koffie/thee voorziening na afloop van het wandelen. Ook deze hobbel hebben we kunnen nemen. De koffie/thee voorziening wordt nu geheel door onze eigen vrijwilligers verzorgd. Ook op die prestatie kunnen we trots zijn.

En toen… kwam corona… en lag alles noodgedwongen stil. Geen wandelen, geen gezellig napraten na afloop. We hebben er bijna alles aan gedaan om toch contact te blijven houden met onze wandelaars. Al met al een nare periode die we gelukkig goed hebben doorstaan. Na de eerste periode hebben we het wandelen op kleine schaal met een beperkt aantal mensen weer opgestart. Net toen het weer een beetje ging lopen, kwam de tweede periode van stilstand. Ook die hebben we overleefd.

Vanaf het moment dat het toen weer mocht, zijn we weer begonnen. Steeds met iets meer wandelaars. Het mocht allemaal weer en het was mooi om mee te maken dat we weer samen konden wandelen.

Natuurlijk, ook wij worden er niet jonger op. De afgelopen jaren hebben we om verschillende redenen afscheid genomen van een aantal wandelaars. Gelukkig zijn er ook weer nieuwe wandelaars bijgekomen. Maar vanaf maart 2023 is de deelnamestop opgeheven. Mensen uit de wijken Zuidbroek, Zevenhuizen, Osseveld en Woudhuis zijn weer welkom om mee te wandelen.

Wij, onze wandelaars en vrijwilligers, gaan er voor om ook volgend jaar te kunnen zeggen, 10 jaar aan de wandel. Daar zullen we dan zeker de nodige aandacht aan schenken.

Als laatste wil ik al onze zes vrijwillige wandelbegeleiders en onze koffie/thee vrijwilligers bedanken voor hun inzet en meedenken zodat we aan de wandel kunnen blijven. Ook een woord van dank aan Woonmensen en Het Kristal dat we van de ruimte gebruik mogen maken. Dankbaar dat we dit samen hebben volbracht en nog steeds kunnen blijven doen.

Maart 2023, John de Jager, coördinator

Beter slapen kun je leren

Slapen doen we een derde van ons leven. Best veel, en dat is maar goed ook. Want slaap zorgt voor lichamelijk en geestelijk herstel. Je maakt bijvoorbeeld groeihormonen aan die­ ­helpen om je weefsels te herstellen. Met een goede nachtrust versterk je bovendien je immuunsysteem. En wist je dat je hersenen een beetje krimpen tijdens je slaap? Hierdoor kan het hersenvocht afvalstoffen sneller wegspoelen. Ook heel belangrijk: ’s nachts verwerk je je emoties. Kortom, we kunnen niet zonder voldoende nachtrust. Maar ja, daar lig je dan naar het plafond te staren. Alwéér een nacht waarin je geen oog dicht doet.

Op de website van Gezondheidsnet staat hierover een interessant artikel van Ingrid Verbeek, slaaptherapeut/somnoloog bij het Centrum voor Slaapgeneeskunde Kempenhaeghe in Heeze (NB).

Last van koude handen en voeten?

kop gezondheidsnieuws 2

Koude handen en voeten is iets waar we allemaal wel eens last van hebben. Het is een vervelende klacht. In een koude omgeving doet het lichaam er alles aan om de kern waar de vitale organen zich bevinden, warm te houden. De oppervlakkige bloedvaten laten minder bloed door naar de huid. Zodra je van de kou in de warmte komt, verwijden de bloedvaten zich weer. Op een gegeven ogenblik voel je je handen zichzelf opwarmen en gaat er een warme gloed door je handen. Koude handen en voeten zijn dus een normale reactie van het lichaam op kou. Niets om je zorgen over te maken. 

Maar soms is het een symptoom van een aandoening. Het hebben van koude handen zou bijvoorbeeld kunnen wijzen op een probleem met de zenuwen of de bloedsomloop, of de aanwezigheid van weefselbeschadiging in je handen of vingers.

Op de website van gezondheidsnet is hierover een artikel verschenen. Ook de website mens-en-gezondheid heeft daar een nog uitgebreider artikel over.