Zorgvragers, mantelzorgers en vrijwilligers voeren steeds vaker zelf medische en verpleegkundige handelingen uit. Zoals steunkousen aantrekken, ogen druppelen of insuline spuiten. Aan welke wetten en regels moeten zij daarbij voldoen? En welke verantwoordelijkheden hebben zorgvragers, mantelzorgers, vrijwilligers, zorgprofessionals en zorginstellingen? In samenwerking met Stichting KOMPAZ Nederland ontwikkelde Vilans een overzicht.
‘Duidelijkheid over juridische verantwoordelijkheden is een randvoorwaarde voor gelijkwaardige samenwerking met mantelzorgers en zorgvragers. Dat blijkt uit recent onderzoek van Nivel en die signalen krijgen wij ook van zorg- en welzijnsinstellingen’, verklaart inhoudelijk adviseur Matthijs Bosveld van Stichting KOMPAZ Nederland de publicatie. ‘Met Vilans werken wij daarom samen om zorgprofessionals en mensen met een zorg- en/of ondersteuningsbehoefte actuele, betrouwbare en bruikbare kennis te geven, zodat zelfzorgondersteuning menswaardig en gelijkwaardig vorm kan krijgen.’
Vilans-adviseur Marieke Kurver: ‘Het uitvoeren van zorghandelingen vraagt om goede samenwerking tussen zorgvrager, mantelzorger, vrijwilliger, zorgprofessional en zorginstelling. Als zij gelijkwaardig samenwerken, ontstaat zorg die aansluit bij de wensen van de zorgvrager. Dat begint met bouwen aan een vertrouwensrelatie en elkaar echt leren kennen en begrijpen. Door een open gesprek over verwachtingen en grenzen komen zorgvrager, mantelzorger, vrijwilliger en zorgprofessional tot maatwerk.’ Tot slot, wat adviseren de auteurs? Marieke: ‘Verdiep je in de grenzen voor het uitvoeren van zorghandelingen. Je krijgt daarmee duidelijkheid en ruimte om dat veilig en verantwoord te doen. Het gaat niet alleen om wetten en regels, maar ook om je persoonlijke grenzen: voel je je comfortabel bij deze handelingen? Op wie kun je terugvallen als je twijfelt?‘ Matthijs Bosveld besluit: ‘Voel je alsjeblieft vrij om een geïnformeerde keuze te maken, en dus ook om nee te zeggen.’
Intervaltraining maar dan op z’n Japans: dat is wandelen volgens de 3-3-methode. Met deze methode kun je op een effectievere manier aan je conditie werken dan bij een ‘normale’ wandeling. Wat is Japanese walking precies? En kan iedereen het doen?
Wat is Japanese walking?
Japanese walking of de 3-3-wandelmethode is bijna twintig jaar geleden ontwikkeld door de Japanse onderzoeker Hiroshi Nose en universitair hoofddocent Shizue Masuki van Shinshu University. Sindsdien zijn er in Japan meerdere studies uitgevoerd, zoals de studie van Nose en Masuki in 2007 naar de effecten van deze manier van bewegen.
De studies hadden allemaal dezelfde aanpak: drie minuten stevig doorstappen (ongeveer zes km/u), drie minuten rustig en dat een half uur lang. Dit intervalwandelen is een stuk uitdagender en daardoor effectiever dan een ‘normale’ wandeling. Deelnemers van de studies zagen namelijk hun bloeddruk dalen, hun conditie verbeteren en hun spieren sterker worden. Recente onderzoeken laten zelfs extra voordelen zien, zoals betere slaap en een kleinere buikomvang.
Zorg dat je hartslag tijdens de snelle momenten zodanig omhoog gaat dat je nog net kunt praten – alsof je de trein moet halen – maar niet meer heel makkelijk een gesprek kunt voeren. Volgens onderzoekers is dit zeventig procent van je maximale inspanningsvermogen.
Social engineering-praktijken herkennen en vermijden, waaronder phishingmails, neptelefoontjes van helpdesks en andere fraudepogingen
Volg deze tips om fraudepogingen te vermijden en lees en leer daarvan wat je moet doen als je verdachte e-mails, telefoontjes of andere berichten ontvangt.
Social engineering is een gerichte aanval waarbij door middel van imitatie, bedrog en manipulatie wordt geprobeerd toegang tot je persoonsgegevens te krijgen. Bij zo’n aanval doen oplichters zich voor als medewerkers van een bekend bedrijf (via de telefoon of ander communicatiemiddel). Ze gebruiken vaak gewiekste tactieken om je persoonsgegevens te ontfutselen, zoals inloggegevens, beveiligingscodes en financiële informatie.
Phishing is een veelgebruikte vorm van social engineering. Meestal worden deze frauduleuze pogingen om persoonlijke informatie in handen te krijgen per e-mail gedaan. Oplichters gebruiken elke mogelijke manier om je door misleiding over te halen informatie te delen of geld te geven.
Als je een onverwacht bericht, telefoontje of verzoek om persoonlijke informatie (zoals je e-mailadres, telefoonnummer, wachtwoord, beveiligingscode of geld) niet vertrouwt, kun je er zekerheidshalve van uitgaan dat er sprake is van een poging tot oplichting. Neem eventueel rechtstreeks contact op met het desbetreffende bedrijf.
Houd je apparatuur en programma’s up-to-date. Installeer altijd nieuwe versies of veiligheidsupdates. Vooral nu het aantal datalekken toeneemt. Als je een melding van een bedrijf ontvangt dat zij betrokken zijn bij een datalek, wijzig dan je wachtwoord voor dat bedrijf. Lees meer info over datalekken op de site van de Rijksoverheid.
Meer informatie over social engineering-aanvallen, phishing en andere fraudepogingen
Lees hoe je social engineering-aanvallen en phishingmails herkent, neptelefoontjes afhandelt en andere online fraudepogingen voorkomt. Social engineering-aanvallers doen zich voor als iemand anders en manipuleren je om eerst je vertrouwen te winnen. Vervolgens proberen ze je gevoelige gegevens afhandig te maken of je zover te krijgen dat je hen toegang geeft tot je accountgegevens. Ze passen diverse tactieken toe om zich voor te doen als een vertrouwd bedrijf, entiteit of iemand die je kent.
Let op deze signalen die erop kunnen wijzen dat je het doelwit van een social engineering-aanval bent:
Een oplichter kan je bellen via een schijnbaar legitiem telefoonnummer van een vertrouwd bedrijf. Dit wordt ‘spoofing’ genoemd. Als je het niet vertrouwt, kun je beter ophangen en zelf het officiële nummer van het bedrijf bellen.
Oplichters noemen vaak persoonlijke informatie over jou in een poging je vertrouwen te winnen en geloofwaardig over te komen. Ze noemen wellicht informatie die jij als privé beschouwt, zoals je adres, waar je werkt of zelfs je burgerservicenummer.
Ze benadrukken vaak dat ze je graag willen helpen om een dringend probleem op te lossen. Ze beweren bijvoorbeeld dat iemand je internet-, computer-, tablet-, of telefoon-account heeft gehackt of buiten jouw weten om iets heeft betaald met je bankpas (fysiek of digitaal). De oplichter beweert dat hij/zij je wil helpen om de aanval te keren of het bedrag weer terug te storten.
De oplichter dikt de urgentie vaak flink aan, zodat je niet de tijd krijgt om even rustig na te denken of zelf contact op te nemen. De oplichter kan bijvoorbeeld zeggen dat je het bedrijf of bank best zelf kunt gaan bellen, maar dat de frauduleuze activiteiten intussen doorgaan en dat jij aansprakelijk bent. Dit is niet waar en wordt alleen gezegd om je aan de telefoon te houden.
Uiteindelijk vragen oplichters om je accountgegevens of beveiligingscodes. Meestal sturen ze je naar een nepwebsite die eruitziet als een echte aanmeldingspagina en staan ze erop dat je je identiteit verifieert. Computersoftware (bijvoorbeeld Apple of Microsoft) vragen je nooit om in te loggen op een website, om in het dialoogvenster met tweestaps-verificatie op ‘Accepteer’ te tikken of om je wachtwoord, de toegangscode van je apparaat of een tweestaps-verificatiecode op te geven of op een website in te voeren.
Oplichters kunnen je soms vragen om beveiligingsfuncties uit te schakelen, zoals tweestaps-verificatie of de bescherming bij gestolen apparaten. Dit zou nodig zijn om een aanval te keren of om jou weer de controle over je account te geven. Het gaat dan echter om een slinkse poging om je beveiliging te verzwakken, zodat een aanval van hun kant meer kans van slagen heeft. Computersoftware vraagt je nooit om een beveiligingsfunctie op je apparaat of voor je account uit te schakelen.
Frauduleuze e-mails en berichten identificeren
Oplichters proberen e-mail en sms-berichten van legitieme bedrijven te kopiëren om jou door misleiding over te halen je persoonlijke informatie en wachtwoorden af te geven. Let op de volgende kenmerken om phishing-e-mails te identificeren:
Het e-mailadres of telefoonnummer van de afzender komt niet overeen met de naam van het bedrijf waar het bericht van afkomstig zou moeten zijn.
Het e-mailadres of telefoonnummer waarmee ze contact met je hebben opgenomen, is anders dan het e-mailadres of telefoonnummer dat je aan dat bedrijf hebt gegeven.
Een link in een bericht ziet er correct uit, maar de URL komt niet overeen met de website van het bedrijf.
Het bericht ziet er heel anders uit dan andere e-mails die je van het bedrijf hebt gekregen.
In het bericht wordt gevraagd om persoonlijke informatie, zoals je creditcardgegevens of het wachtwoord van je account.
Het bericht is ongewenst en bevat een bijlage.
Als je een verdacht telefoontje of verdachte voicemail ontvangt
Oplichters gebruiken nepinformatie voor nummerherkenning om telefoonnummers van bedrijven te vervalsen en beweren dan vaak dat je account of apparaat verdachte activiteit vertoont om je aandacht te trekken. Of ze gebruiken vleiende of juist dreigende taal om je onder druk te zetten om ze informatie, geld en zelfs gift-cards te geven.
Als je een ongevraagd of verdacht telefoontje krijgt van iemand die beweert van support- of klantenservice te zijn, kun je gewoon ophangen.
Ook via whatsapp kun je soms berichten of telefoontjes ontvangen. Bijvoorbeeld van een familielid die zijn telefoon verloren heeft en om contact geld verlegen zit. Gebeurt het toch omdat je zoon of dochter in het buitenland is? Vraag dan gegevens die alleen hij/zij kan weten. Je wilt altijd de mogelijkheid hebben om toch te helpen.
Je kunt frauduleuze telefoontjes of berichten melden, zie aan het eind van dit artikel.
Als je verdachte Agenda-activiteiten ziet
Als je een ongewenste of verdachte agenda-uitnodiging krijgt in je e-mail programma of agenda, kun je deze melden als ongewenste reclame. Als je je per ongeluk hebt geabonneerd op een spam-agenda, kun je deze direct verwijderen.
Als er vervelende pop-upadvertenties verschijnen in je webbrowser
Als je tijdens het surfen op het internet een pop-upadvertentie of bericht ziet waarin je een gratis prijs wordt aangeboden of waarin je wordt gewaarschuwd voor een beveiligingsprobleem of virus op je apparaat, vertrouw het dan niet en ga er niet op in. Dit soort pop-upvensters zijn meestal frauduleuze advertenties, ontworpen door de oplichter om je door misleiding over te halen om schadelijke software te downloaden of je persoonlijke informatie of geld te geven.
Bel het telefoonnummer niet en klik niet op de links om een prijs te claimen of een probleem op te lossen. Negeer het bericht en navigeer weg van de pagina of sluit het hele venster of tabblad. Misschien heeft jouw internet programma de mogelijkheid om pop-ups te negeren of uit te zetten, maak daar dan gebruik van.
Als je wordt gevraagd om software te downloaden
Wees uitermate voorzichtig met het downloaden van materiaal van het internet. Sommige downloads op het internet bevatten mogelijk niet de software die ze beweren te bevatten of ze bevatten onverwachte of ongewenste software. Denk hierbij aan apps die je vragen om configuratieprofielen te installeren waarmee vervolgens de bediening van je apparaat kan worden overgenomen. Als je onbekende of ongewenste software installeert, kan deze bijzonder hinderlijk en vervelend worden en zelfs je computer, tablet of telefoon beschadigen en je gegevens stelen.
Om ongewenste nep-software of kwaadaardige software (malware) te vermijden, installeer je software het liefst rechtstreeks van de website van de ontwikkelaar. Lees en leer op je apparaat hoe je software veilig opent en ongewenste configuratieprofielen van het apparaat verwijdert.
Je account en apparaten beschermen
Hier zijn een paar dingen die je kunt doen ter voorkoming van fraudepogingen die gericht zijn op je email-, internet-account en apparaten.
Deel nooit persoonsgegevens of beveiligingsinformatie (zoals wachtwoorden of beveiligingscodes) en voer ze nooit in op een webpagina waarnaar iemand je doorverwijst.
Bescherm je account en gebruik eventueel twee-factor-authenticatie, beveilig altijd je contactgegevens en houd deze up-to-date en deel nooit een account-wachtwoord of verificatiecodes met wie dan ook. De meeste bedrijven vragen je nooit naar deze informatie om ondersteuning te leveren.
Gebruik nooit Gift Cards om betalingen aan andere mensen te doen, als daar inlogcodes voor nodig zijn.
Betaal op internet als het kan via een creditkaart, dan ben meestal nog beveiligd en kan je aanspraak maken op terugbetaling. Kijk daarvoor bij de betreffende bank- of creditmaatschappij.
Lees en verdiep je er in hoe je apparaten en gegevens veilig kunt beschermen.
Download software alleen van bronnen die je kunt vertrouwen.
Klik niet op links en open of bewaar geen bijlagen in verdachte of ongevraagde berichten.
Beantwoord geen verdachte telefoontjes of berichten die van banken of bedrijven afkomstig zouden zijn. Neem in dat geval via onze officiële ondersteuningskanalen rechtstreeks contact op met bank of bedrijf.
Verdachte e-mails, berichten en telefoontjes melden
Er zijn verschillende sites beschikbaar waar je verdachte informatie naar toe kunt sturen. Kijk daarvoor op de sites van politie, veilig bankieren, fraude helpdesk, opgelicht of het ccv. Deze sites geven ook uitgebreide informatie om fraude te voorkomen.
Er zijn veel tips en technieken die u kunt proberen om te stoppen met denken aan eten, maar niet elke techniek zal voor iedereen werken. Het kan dus wat experimenteren vergen om erachter te komen hoe je je eigen voedselgedachten het beste kunt onderdrukken. Inzicht in hoe voedselgedachten en -gedragingen werken – en wat ze in uw lichaam triggert – is één manier om ze beter onder controle te krijgen.
Omdat voedselgedachten door veel factoren worden veroorzaakt, kunnen verschillende benaderingen om ze te stoppen beter of slechter werken, afhankelijk van de onderliggende oorzaak van uw eigen persoonlijke voedselgedachten. Daarom is het een goed idee om je individuele omstandigheden te beoordelen en meerdere oplossingen uit te proberen om erachter te komen wat voor jou het beste werkt.
Doe het rustig aan met jezelf
Elk van ons heeft een unieke relatie met eten die persoonlijk en complex is. Het kan tijd kosten om je eigen relatie met eten volledig te begrijpen, en in het proces kan het gemakkelijk zijn om gevoelens van schuld, schuld of frustratie op te laten bouwen wanneer je niet kunt stoppen met denken aan eten. Het is echter niet zo dat het op de lange termijn helpt om je constant down te voelen als reactie op voedselgedachten.
In feite hebben sommige onderzoeken aangetoond dat je schuldig of beschamend voelen over je voedselkeuzes of gewicht kan leiden tot overeten en het moeilijker kan maken om gewicht te verliezen. In plaats van jezelf de schuld te geven van constante voedselgedachten, probeer te leren navigeren en te begrijpen waarom en hoe je voedselgedachten optreden.
Vraag jezelf af of je je beroofd voelt
De relatie tussen voedselbeperkingen, de hersenen en het hunkeren naar voedsel is ingewikkeld, en onderzoekers zijn nog steeds de details aan het ontdekken. Toch lijkt het erop dat het beperken van specifieke voedingsmiddelen sommige mensen ertoe kan aanzetten vaker aan eten te denken, vooral bij mensen die gevoelig zijn voor sterke verlangens naar voedsel.
Voor velen werkt het niet op de lange termijn om strikte regels op te stellen over wat je jezelf wel of niet toestaat te eten. Probeer in plaats daarvan geen voedsel ‘verboden terrein’ te maken en vertrouw op de natuurlijke honger- en volheidssignalen van uw lichaam. Door jezelf toe te staan te genieten van bepaalde voedingsmiddelen waar je maar niet aan kunt stoppen, kun je de gedachten stoppen. Zelfs minder voedzaam voedsel kan nog steeds deel uitmaken van een gezond dieet als het met mate wordt genuttigd.
Voorts is het net zo belangrijk om ervoor te zorgen dat je lichaam niet wordt beroofd van calorieën als je je gedachten over eten onder controle wilt houden. Als je te weinig calorieën binnenkrijgt en te weinig energie hebt, zal dat vrijwel zeker het homeostatische pad in de hersenen activeren en ervoor zorgen dat je aan eten gaat denken. Dit kan vaak het geval zijn bij mensen die vasten of tussen maaltijden in zitten.
Hoe je ook eet, het is essentieel dat je elke dag voldoende calorieën binnenkrijgt om aan de behoeften van je lichaam te voldoen. Regelmatig te weinig eten kan leiden tot grotere gezondheidsproblemen.
Er zijn online veel caloriecalculators beschikbaar, die u kunt gebruiken om uw energiebehoefte te bepalen. Zoek er een die op bewijs gebaseerde formules gebruikt.
Geniet van gezonde maaltijden en snacks
Sommige onderzoeken suggereren dat het eten van maaltijden en snacks die zowel qua voedingswaarde adequaat zijn als uw smaak bevredigen, kan helpen uw eetlust onder controle te houden. Dit kan overmatige eetgedachten gedurende de dag onderdrukken. Voorbeelden hiervan zijn fruit, groenten, noten, zaden, eieren en zeevruchten. Verder geven voedingsmiddelen met veel eiwitten, vezels en volle granen je langer een vol gevoel, waardoor je minder snel aan eten denkt.
Een aantal gezonde snacks die zowel rijk zijn aan voedingsstoffen als vol zitten met eiwitten of volle granen zijn onder andere:
Griekse yoghurt met fruit;
appels met notenboter;
groentesticks met hummus;
cottage cheese met cherrytomaatjes;
volkorencrackers met plakjes kaas.
Overigens zijn talloze andere snacks ook voedingsrijk en bevredigend. Onthoud alleen dat het kiezen van snacks die bij je persoonlijke voorkeur passen ook een rol speelt als het gaat om verzadigd blijven en het beheersen van eetgedachten gedurende de dag.
Ook een goede tip is om ongezonde snacks gewoon niet te kopen en dus niet in huis te hebben. Wat eenmaal in huis is, wordt meestal ook genuttigd! Dit gedrag kennen we allemaal.
Drink voldoende water
Honger naar water kan soms worden verward met hunkering naar voedsel. Dus, als je de hele dag gehydrateerd blijft, kun je minder vaak aan eten denken. Het drinken van voldoende water (minimaal 1,5 liter per dag) kan ook helpen om het verlangen naar smakelijk voedsel, met name zout voedsel, te verminderen. Bovendien kunnen sommige mensen merken dat ze door de hele dag water te drinken hun hongergevoel onderdrukken.
Identificeer uw patronen en triggers
Een andere manier om voedselgedachten beter te begrijpen is om te proberen dingen in uw leven te identificeren die het gevoelsmatige gevoel triggeren en ertoe leiden dat u aan voedsel denkt terwijl u geen honger hebt. Voorkomende dingen die voedselgedachten kunnen triggeren zijn onder meer:
stress;
boosheid;
emotioneel voelen;
andere mensen zien eten;
in de buurt zijn van hyper smakelijk voedsel;
praten over eten met familie of vrienden;
commercials en advertenties voor voedsel.
Overweeg een paar dagen een dagboek bij te houden en noteer alle voedselgedachten triggers die je identificeert. Je kunt ook aantekeningen maken over de omgeving om je heen en hoe je je op dat moment voelt. Door deze observaties te gebruiken, zul je waarschijnlijk een aantal patronen gaan opmerken in de triggers en omgevingssignalen die ervoor zorgen dat je aan eten denkt.
Als je je eenmaal bewust bent van deze patronen, kun je de blootstelling aan die triggers misschien vermijden of beperken – of je kunt leren hoe je jezelf kunt afleiden en er doorheen kunt navigeren als ze zich voordoen. Als je bijvoorbeeld merkt dat je door snacks op je bureau te bewaren aan eten gaat denken, kun je proberen de snacks weg te stoppen in de kast of een la, zodat je ze niet zo vaak ziet.
Leer de gedachten voorbij te laten gaan
Sommige gedachten aan eten zijn maar tijdelijk. Als je merkt dat deze gedachten opkomen, maar weet dat je niet echt honger hebt, kun je proberen je gedachten af te leiden met gedachten aan andere dingen dan eten. Dit kan helpen om voedselgedachten of hunkeren naar voedsel voorbij te laten gaan. Een paar voorbeelden van dingen die je kunt proberen om jezelf af te leiden zijn:
pauzeer en neem een pauze van wat je aan het doen bent;
sta op en rek je uit;
maak een wandeling;
drink een glas water;
lees iets dat je interesseert;
werk aan je favoriete ambacht of hobby;
mediteer een paar minuten, bijvoorbeeld met behulp van een app;
journaal over hoe je je voelt.
Overweeg mindful eten
Mindful eten is een techniek die wordt gekenmerkt door aanwezig te zijn en je bewust te zijn van de volledige geest- en lichaamsbeleving die je hebt tijdens het eten. Mindful eten heeft veel voordelen voor je gezondheid, een daarvan is leren positief te reageren op omgevingscues die gedachten over eten triggeren. In de praktijk omvat mindful eten veel verschillende gewoonten, zoals:
langzaam eten;
alle afleidingen zoals de tv of je telefoon weglaten;
aandacht besteden aan de kleuren, geuren, texturen, en smaken van het eten;
zich bewust blijven van de honger- en volheidssignalen van uw lichaam gedurende de maaltijd.
Meer bewegen
Voorbeelden van eten zijn een van de dingen die het gevoelsmatige gevoel van uw hersenen kunnen triggeren en ervoor kunnen zorgen dat u aan eten gaat denken. Interessant is dat sommige soorten lichaamsbeweging invloed kunnen hebben op hoe je hersenen op deze beelden reageren. In twee kleine studies werd bijvoorbeeld gevonden dat beloningscentra in de hersenen minder dan normaal werden gestimuleerd door afbeeldingen van calorierijk voedsel na het sporten.
Nog steeds blijkt dat lichamelijke activiteit en eetlust sterk met elkaar verbonden zijn, maar er is meer onderzoek nodig om beter te begrijpen hoe lichamelijke activiteit de eetlust, het beloningscentrum in de hersenen en de daaropvolgende voedselgedachten beïnvloedt.
Niettemin, gezien het feit dat het bekend is dat lichamelijke activiteit veel voordelen heeft voor de gezondheid, kan het de moeite waard zijn om je lichaamsbeweging gedurende de dag te verhogen om voedselgedachten te minimaliseren.
Als u wilt beginnen met een dagelijkse of wekelijkse bewegingsroutine als een manier om te stoppen met denken aan eten, is het misschien het beste om te beginnen met activiteiten met een matige intensiteit (onze wandelgroep) en langzaam op te bouwen naar het opnemen van meer krachtige activiteiten.
Weten wanneer je om hulp moet vragen
Het is belangrijk om te weten dat je soms extra hulp nodig hebt om je gedachten over eten onder controle te krijgen. Als je gedachten over eten, je lichaamsbeeld of je eetgewoonten zo intens zijn geworden dat ze je normale dagelijkse activiteiten in de weg staan, is het misschien tijd om contact op te nemen met een getrainde professional.
Het zoeken van een arts, diëtist of psycholoog die u vertrouwt om u te helpen deze problemen op te lossen, kan een van de belangrijkste stappen zijn die u neemt om te stoppen met zo vaak aan eten te denken.
Nederland krijgt relatief steeds meer ouderen. En die ouderen willen allemaal op een prettige manier leven en wonen. Als u ouder wordt, is het verstandig om over bepaalde onderwerpen goed na te denken. Want wat nu als sommige dingen niet meer vanzelfsprekend zijn? Wat betekent het bijvoorbeeld als u door ouderdom tegen beperkingen aanloopt? Is uw woning geschikt voor een rollator of een rolstoel? Kunt u nog zelfstandig boodschappen doen? Zijn er genoeg voorzieningen in de buurt, zoals winkels, een apotheek of een huisartspost? Het is een dankbaar onderwerp voor discussie; woonvormen voor ouderen. Er zijn heel wat meningen, zoals:
Senioren moeten hun te grote huis verruilen voor kleiner en aangepast wonen Bezwaar: er zijn niet voldoende betaalbare woningen in de wijk waarin men woont. Wat is bovendien kleiner: 40 vierkante meter, hoorde ik onlangs voorstellen, belachelijk, senioren hebben juist ruimte nodig, zeker als een rollator of rolstoel, aangepaste douche en keuken nodig zijn om zelfstandig te kunnen blijven.
Senioren moeten maatregelen nemen voor toekomstige zorg Akkoord, maar welke maatregelen zijn nodig? Een traplift, bad vervangen voor douche, een aangepast bed, een onderhoudsvrije tuin? Het zou wel goed zijn als elke senior daarover nadacht. Zorg voor informatie, laat je voorlichten, bijvoorbeeld door een ergotherapeut of woonconsulent of via de WMO. Zij weten vaak de weg.
Senioren samen in een woonvoorziening Men gaat ervan uit dat senioren elkaar dan steunen. Dat is een aanname, want als men ouder wordt, wordt men meer op zichzelf gericht omdat de eigen ongemakken van het ouder worden meer aandacht vragen. Maar het kan ook positief werken en minder eenzaamheid geven.
Weer bejaardenhuizen bouwen Een ilusie, daar is geen geld voor. Wel zou het kostenplaatje omlaag kunnen als de diensten aan senioren op elkaar afgestemd worden. Niet iedereen in een seniorenflat weer een andere thuiszorg-instantie of een andere maaltijdverzorger, etc., etc. Het is efficiënter als de vrijheid van keuze bij de instanties wordt beperkt. Het gaat dan wat lijken of de centrale zorg van de vroegere bejaardenhuizen. Dat zou ook voor wijken of dorpen kunnen worden ingevoerd.
Betaalbaar houden
Effectief gebruik maken van beschikbare mogelijkheden zou wel eens een sleutel kunnen zijn om de zorg betaalbaar te houden. Dat geldt ook voor overheden en besturen van zorginstanties. Al die regels die er zijn beperken in hoge mate de menselijke maat. Waarom mensen die lang samenzijn scheiden als de een wel en de ander geen zorg nodig heeft? Dit als voorbeeld hoe scheef regelgeving kan zijn. Minder regelgeving en bureaucratie om het betaalbaar te houden. Er zijn initiatieven in Nederland die daar tegen aan lopen en daardoor moeilijk van de grond komen.
Maak u geen illusies, denk vooruit
De overheid komt steeds minder met oplossingen. Neem zelf uw maatregelen. Blijf niet afwachten, kijk vast vooruit. Nadenken is dan een eerste stap!
Eenzaamheid is je niet verbonden voelen. Je mist een hechte, emotionele band met anderen. Of je hebt minder contact met andere mensen dan je wenst. Eenzaamheid is een persoonlijke ervaring. Veelal is het een verborgen probleem. Anderen kunnen moeilijk van buitenaf zien of je je eenzaam voelt.
Alleen zijn of je eenzaam voelen is niet hetzelfde. Wel valt het vaak samen. Als je alleen bent, heb je niemand om je heen. Wanneer iemand geen of nauwelijks sociale contacten heeft, spreken we van sociaal isolement.
“Eenzaamheid is het subjectief ervaren van een onplezierig of ontoelaatbaar gemis aan (kwaliteit van) bepaalde sociale relaties. Het kan zijn dat het aantal contacten dat men heeft met andere mensen geringer is dan men wenst. Het kan ook zijn dat de kwaliteit van de gerealiseerde relaties achterblijft bij de wensen.” Prof. De Jong Gierveld.
Wat eenzaamheid is, hoe het voelt en wat het met je doet is voor iedereen anders. De een heeft meer betekenisvolle relaties of een groter sociaal netwerk nodig dan de ander. Het is niet aan mensen te zien of zij zich eenzaam voelen. Er wordt weinig over gepraat. Het kan voelen als eigen falen als je eenzaam bent. Daarom is het goed om scherp te zijn op signalen die kunnen wijzen op eenzaamheid. Samen kunnen we eenzaamheid wél bespreekbaar maken en er zo ook wat aan doen.
Je hoort wel eens over verschillende soorten eenzaamheid. Het belangrijkste onderscheid dat wordt gemaakt, is tussen sociale eenzaamheid en emotionele eenzaamheid. Daarbij gaat het respectievelijk om het aantal contacten en de kwaliteit van de contacten. Het kan ook samengaan.
Bij sociale eenzaamheid gaat het vooral om het ontbreken van contacten met mensen waarmee iemand bepaalde gemeenschappelijke kenmerken deelt, zoals vrienden, kennissen of collega’s. Terwijl emotionele eenzaamheid optreedt op als iemand een hechte, intieme band mist met één andere persoon, meestal de levenspartner of direct familielid. Maar kan ook ontstaan wanneer je bijvoorbeeld als mantelzorger niet meer toekomt aan je eigen dingen. Bijna geen tijd meer hebt om iets voor jezelf te kunnen doen. Dat is ook emotionele eenzaamheid.
Sociaal netwerk
Iedereen heeft een sociaal netwerk. Gedurende je leven bouw je een heel netwerk op van familie, vrienden, buurtgenoten, collega’s, kennissen of mensen die je bijvoorbeeld kent via de sportclub. Mensen die ‘hallo’ zeggen op straat. Deze groep mensen vormt jouw sociaal netwerk.
Je sociale netwerk is veranderlijk. Grote levensveranderingen zoals een echtscheiding, verhuizing, het verlies van je baan, een verandering van studie of verlies van mobiliteit hebben grote invloed op je netwerk. Sommige relaties verwateren en vallen weg, anderen blijven of worden juist sterker. Een buurvrouw wordt bijvoorbeeld een vriendin en sommige jeugdvrienden verhuizen en verdwijnen uit je leven. Zeker als je ouder wordt, herkennen we dit allemaal. Het opbouwen van een sterk en stabiel sociaal netwerk is erg belangrijk bij het omgaan met grote veranderingen.
Je sociale netwerk is op zijn sterkst wanneer het bestaat uit verschillende type contacten en relaties. Je versterkt je sociaal konvooi door contacten warm te houden en oude contacten weer aan te halen. Niet alle contacten die je hebt, zijn even hecht of betekenisvol. De een staat dichter bij je dan een ander. Een afwisselend netwerk van verschillende type contacten is een goede buffer tegen eenzaamheid. En juist in tijden dat je het moeilijk hebt, is een sterk sociaal netwerk belangrijk, zeker op oudere leeftijd. Op de momenten dat het nodig is, geef jij steun aan hen en zij aan jou. Er is sprake van wederkerigheid en dat is een fijne situatie voor de ander en jou. Ook daarin kunnen we als wandelgroep iets betekenen.
Wandelen als sociale activiteit
Wandelen is een prima manier om andere mensen te ontmoeten. Voor veel mensen is die eerste stap een drempel (onze wandelgroep!). Vaak is het het onbekende wat iemand tegenhoudt om contacten te leggen met vreemden of de onbekendheid van de verschillende mogelijkheden om mensen te ontmoeten. Ook de fysieke gezondheid of het hebben van ‘ geen tijd’ kan een belemmerende factor zijn om daadwerkelijk de (wandel)schoenen aan te trekken en naar buiten te gaan voor een wandeling. Het probleem: we denken te veel na. We zien al beren op de weg voordat we ergens aan beginnen. ‘Dat zal wel niets voor mij zijn’, of ‘ik kan niet zo ver lopen, dus ik ben een last voor een ander’ zijn gedachten die niet bepaald bijdragen de eerste stap te zetten.
Elke vorm van beweging is goed voor uw gezondheid, maar wandelen biedt nog veel andere voordelen. Het kent weinig drempels, want bijna iedereen kan het, het kan altijd en overal, het levert nauwelijks blessures op en is ook nog goedkoop. Omdat wandelen buiten plaatsvindt, valt er onderweg veel te beleven en samen met anderen is dat extra leuk. Daarom is wandelen in een groep gezellig en het verrijkt uw sociale leven! Je hebt altijd contact met andere mensen en geeft je weinig verplichtingen. Even er uit zijn is belangrijk voor iedereen en even kunnen praten met andere mensen, maakt niet uit waarover. Na afloop even gezellig napraten bij een kopje koffie of thee geeft je het idee om er even uit te zijn.
Om een verandering in het denken en in gedrag teweeg te brengen is moed nodig. Een gezonde dosis moed, die iedereen bezit. Het vraagt enkel een andere manier van denken. In plaats van denken in problemen vragen we je om te denken in kansen en mogelijkheden. Je zult zien dat de zon dan vanzelf gaat schijnen. Dat willen we toch eigenlijk allemaal?
De zomer is bijna voorbij en we gaan richting de donkere maanden van het jaar. Voor de een geen enkel probleem, maar voor anderen wel. Deze mensen ervaren meer sombere gedachten in de herfst- en wintermaanden dan tijdens de lente en de zomer. In de winter hebben veel mensen last van zogenaamde ‘wintermalaise’. Dat heeft alles te maken met het licht en je hormonen. ‘De dagen worden korter’, zeggen we als het winter wordt. Het grappige is dat een dag in de zomer net zolang duurt als in de winter. Wat we bedoelen is dat de zon in de winter minder uren boven de horizon uitkomt dan in de zomer. Dat kan behoorlijk wat gevolgen hebben voor je lichaam. We houden nog net geen winterslaap, maar veel mensen ervaren dat het in de winter allemaal een stukje minder gaat. Heb jij ook behoefte aan licht, lucht en vrolijkheid tijdens deze sombere, donkere dagen? Beïnvloeden regen en storm jouw stemming? Dan heb je positieve energie nodig.
Meer informatie over de winterdag is te vinden op de website van SoChicken, She.Health, KJP en Psyned is genoeg te vinden. Natuurlijk vergeten we niet onze eigen gouden tip: blijf wandelen en dat niet alleen op de vrijdagmorgen! Wandelen en na afloop samen even bijkletsen bij een bakkie koffie of thee doet wonderen. Voordat je het inde gaten hebt, worden de dagen weer langer…. Nee, de dagen worden niet langer, maar de zon laat zich wat eerder en langer zien!
De weerstand is eigenlijk een naam voor het immuunsysteem. Het immuunsysteem is op zijn beurt een verzamelnaam voor lichaamseigen barrières, organen, moleculen en antistoffen die je beschermen tegen ongewenste indringers. Denk hierbij aan schimmels, parasieten, bacteriën en virussen. Het lichaam wordt bijvoorbeeld zo’n zeven keer per dag aangevallen door een virus. Dat gaat bijna altijd goed en dat heb je voornamelijk aan het immuunsysteem te danken. Door aan je weerstand te werken, zou je een hoop verkoudheden, griepjes en andere ziektes kunnen voorkomen.
Nu we weer richting de herfst- en wintermaanden gaan is het verstandig om aan je weerstand te denken. Want een verminderde weerstand vergroot de kans op het krijgen van infecties. Toch hebben mensen vaak geen idee hoe de weerstand nu echt werkt. Dus hoe verhoog je je weerstand?
Wat is je weerstand?
Het is een functie van je afweersysteem. Dit systeem is het verdedigingsmechanisme van ons lichaam. Het zorgt ervoor dat je lichaam beschermd wordt tegen externe ziekteverwekkers, zoals bacteriën en virussen. Dit afweersysteem zit door je hele lichaam, onder andere in je huid, darmen, luchtwegen, bloed en lymfesysteem. De antistoffen en witte bloedcellen strijden continu tegen die externe ziekteverwekkers.
Je weerstand is het vermogen van je lichaam om zich te beschermen tegen die ziekteverwekkers. Er zijn verschillende factoren die dat vermogen kunnen verlagen. Meer info?…
Publicatie 19-09-2022; gewijzigd: 10-01-2026
We gebruiken cookies om ervoor te zorgen dat onze site zo soepel mogelijk draait. Als je doorgaat met het gebruiken van deze site, gaan we ervan uit dat je ermee instemt.
